Marktintegratie energie

De Nederlandse energiemarkt ontwikkelt zich voorspoedig. Over de hele linie van verhandelde producten op handelsplaats TTF wijzen de indicatoren op een duidelijke toename in liquiditeit. Op de elektriciteitsmarkt laten de indicatoren bij de meeste producten overwegend een stabiel niveau van liquiditeit zien. Dat blijkt uit het liquiditeitsrapport dat de NMa in juli van 2012 publiceerde over 2011.

Een markt is liquide als spelers snel en tegen lage kosten tot een transactie komen. Liquide handelsplaatsen  HandelsplaatsenAlgemene term voor 'plaatsen waar gehandeld wordt'. Voor gas en elektriciteit zijn dit geen fysieke plekken, maar methoden om vraag en aanbod bij elkaar te brengen. Er wordt bilateraal gehandeld, maar ook via beurzen en brokers (OTC).  zijn een voorwaarde voor goedwerkende energiemarkten. Hiervan profiteert ook de consument. De NMa monitort de handelsplaatsen voor energie.

Gas

Het verhandelde volume op gasbeurs APX ENDEX is verdubbeld in 2011 en de handel met tussenkomst van brokers maakt een enorme groei door. De NMa streeft naar verdere ontwikkeling van de liquiditeit op de groothandelsmarkt  GroothandelsmarktDe markt waarop de handel plaatsvindt tussen producenten, handelaren en leveranciers.   voor gas onder meer door integratie met omringende markten.

Onderzoek

De NMa is in 2012 samen met de CREG en Ofgem, de Belgische en de Britse toezichthouder, een onderzoek gestart naar het gebruik van gastransportverbindingen die de drie landen verbinden. Het gaat daarbij voornamelijk om de BBL-pijpleiding tussen Groot-Brittannië en Nederland, en de IUK-pijpleiding tussen Groot-Brittannië en België. Het onderzoek moet antwoord geven op de vraag of deze zogenoemde interconnectoren efficiënter kunnen worden benut om zo een meer geïntegreerde Europese groothandelsmarkt voor gas tot stand te brengen.

Uit een eerste analyse van de drie toezichthouders blijkt dat het gebruik van de verbindingen in economisch opzicht kan worden verbeterd. Het komt daarnaast regelmatig voor dat gas niet stroomt in de richting die op basis van prijsverschillen wel zou mogen worden verwacht. Hierdoor importeert een land bijvoorbeeld gas terwijl het economisch logischer is om op dat moment gas te exporteren.

Er kunnen verschillende redenen zijn waarom de verbindingen niet volledig worden gebruikt op momenten dat dit economisch gezien wel wordt verwacht. De regelingen voor transport van gas over de verbindingen zelf of de regelingen voor gastransport in de afzonderlijke landen kunnen daartoe aanleiding geven. Deze regelingen mogen voor de nationale markten voldoen, maar kunnen in combinatie wellicht de gashandel tussen de markten verstoren. Het onderzoek van de drie toezichthouders zal deze regelingen en de invloed daarvan op de marktwerking tegen het licht houden.

Veilingen

Vooruitlopend op de Europese introductie van veilingen voor grenscapaciteit is landelijk netbeheerder GTS al gestart met een pilot op de grensverbindingen met Duitsland. Veilen leidt tot een eerlijker toegang tot de schaarse transportcapaciteit  TransportcapaciteitDe hoeveelheid elektriciteit of gas die per tijdseenheid over een bepaald deel van het transportnet kan worden getransporteerd  ; iedere marktpartij kan onder gelijke omstandigheden meedingen.

GTS en Gasunie Deutschland hebben daarnaast samen met veertien andere Europese gasnetbeheerders het initiatief genomen om één Europees platform op te richten waar transportcapaciteit op de grenzen wordt geveild. Eind 2012 werd bekend dat dit initiatief Prisma gaat heten. De NMa is bij de oprichting, samen met de toezichthouders van de andere betrokken lidstaten, nauw betrokken. Naar verwachting is het platform operationeel per april 2013. De NMa stemt met deze ontwikkelingen in en heeft in 2012 de benodigde ontheffingen verleend voor de pilot.

Elektriciteit

Op de groothandelsmarkt voor elektriciteit staat Europese marktintegratie al enige jaren prominent op de agenda. Marktkoppeling  MarktkoppelingMethode die zorgt voor een optimale benutting van grensoverschrijdende transportcapaciteit waardoor de prijs voor het product in de gekoppelde markten aan beide zijden van de grens gelijk is zolang er nog capaciteit beschikbaar is om de commidity te transporteren.  met omringende landen is hierbij van grote betekenis. Elektriciteitsprijzen in Nederland, België, Frankrijk en Duitsland zijn in 2011 het grootste deel van de tijd aan elkaar gelijk. Een volgende stap in marktkoppeling is de overgang naar een systeem dat meer grenscapaciteit beschikbaar moet maken. Dan zullen de prijzen nog verder naar elkaar toegroeien.

Zie ook

Er zijn geen gerelateerde links bij dit artikel.
  • Voeg toe aan mijn selectie
    • Dit artikel
    • Dit hoofdstuk (32)
  • Print
    • Dit artikel
    • Dit hoofdstuk (32)
  • Deel
    • LinkedIn